Τρίτη, 21 Απριλίου 2015

Το ημερολόγιο ενός δειλού.

Το ημερολόγιο ενός δειλού. Μια ιστορία για τον ενδοσχολικό εκφοβισμό. Και ίσως μοιάζει φυσικό να αποδώσουμε το χαρακτηρισμό του δειλού στον πιο αδύναμο, σε εκείνον που καθημερινά καταδυναστεύεται η ζωή του από τη βία, σωματική, ψυχολογική, ηλεκτρονική που του ασκεί ο δυνατός, ο νταής, η βεντέτα του σχολείου.
Μοιάζει φυσικό, αλλά δεν θα ήταν ορθό. Νομίζω δεν το θέλησε και ο ίδιος ο συγγραφέας, που ενώ εμφανώς παρουσιάζει τον Θοδωρή, το θύμα της ιστορίας, να ξεκινά την εξιστόρηση των όσων του συμβαίνουν με τη μορφή ημερολογίου, στην ουσία μας παρουσιάζει δυο παράλληλες εξομολογήσεις. Του θύτη και του θύματος. Του Νίκου και του Θοδωρή.
Δυο παιδιών με πολύ διαφορετικό χαρακτήρα, διαφορετική οπτική στη ζωή και στις σχέσεις, διαφορετικό οικογενειακό και κοινωνικό υπόβαθρο, που τα "δένει" ο γόρδιος δεσμός της ενδοσχολικής βίας. Θύτης και θύμα σε μια εκ βαθέων εξομολόγηση, αυτών που δύσκολα ομολογούνται σε τρίτους, αυτών που δύσκολα ομολογούν τα παιδιά και στον ίδιο τους τον εαυτό πολλές φορές.
Εκπλήσσει η γλώσσα, η τόσο ζωντανή, πολλές φορές ωμή και σκληρή, μα μήπως δεν είναι ωμό και σκληρό το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας. Δεν είναι σκληρός ο πόνος των θυμάτων; Δεν είναι ωμή η μοναξιά των θυτών;
O συγγραφέας καταφέρνει να δώσει φωνή σε όλους όσοι εμπλέκονται στο πολυσύνθετο φαινόμενο της βίας στα σχολεία. Παιδιά θύτες, παιδιά θύματα και παιδιά παρατηρητές, απαίδευτοι εκπαιδευτικοί και γονείς απόντες, όλοι θα μπορέσουν να δουν πλευρές του εαυτού τους μέσα στην εξέλιξη της ιστορίας. Και αυτό ίσως τους κάνει να τολμήσουν. Να τολμήσουν να κοιτάξουν μέσα τους και γύρω τους. Να τολμήσουν να μιλήσουν. Να τολμήσουν να αντιδράσουν. Να τολμήσουν να απλώσουν το χέρι σε εκείνον που το έχει ανάγκη. Να τολμήσουν να ψηλαφίσουν τις πληγές που έχουν προκαλέσει. Να τολμήσουν τελικά να αλλάξουν.
Γιατί ό,τι διαχωρίζει την τόλμη από την δειλία, είναι η πράξη. Είναι η γενναιότητα μια συγνώμης και η επιλογή να μην μείνεις αμέτοχος σε αυτό που συμβαίνει δίπλα σου. 
Με αυτή την οπτική, νομίζω ότι "Το Ημερολόγιο ενός δειλού" έχει γραφτεί για τον καθένα από εμάς. Μιλάει ξεχωριστά στον καθένα μας και μας προκαλεί να εξετάσουμε τη ζωή και τους ρόλους μας σε αυτή. Η ενδοσχολική βία είναι μια ακόμη μορφή βίας. Γιατί η βία έχει πολλές αφορμές και ακόμα περισσότερες μορφές. Και τη συναντάμε καθημερινά μπροστά μας. Ίσως και να την ασκούμε. Μήπως δεν είναι βία η αγένεια, ο ρατσισμός, o χουλιγκανισμός, η προκατάληψη; Δεν είναι βία, η κατασπατάληση των φυσικών πόρων; Kαι ο οικονομικός πόλεμος που ζούμε, δεν είναι βία; H απουσία των γονιών που εξαγοράζουν την αγάπη των παιδιών με υλικά αγαθά, βία δεν είναι. Ή μήπως δεν είναι βία η υπερπροστασία που πνίγει το δυναμισμό και την αυτοπεποίθηση των παιδιών μας.
Το ημερολόγιο ενός δειλού είναι αφιερωμένο σε εκείνους που από επιλογή δειλιάζουν. Αρνούνται δηλαδή να αλλάξουν, να ανθεωρήσουν την πράξη και τη στάση τους στη ζωή. Είτε βρίσκονται στην πλευρά του θύτη, είτε εκείνης του θύματος. Αρνούνται να αμφισβητήσουν την τάξη των πραγμάτων. Αρνούνται να αγαπήσουν τον εαυτό τους και και τον συνάνθρωπό τους.  
Ο συγγραφέας κατορθώνει χωρίς να κάνει κύρηγμα, να δώσει πρακτικές κατευθύνσεις στα παιδιά που βιώνουν τη βία. Σε αυτό το πλαίσιο, πραγματικά ξεχωρίζει ο διάλογος του θύματος Θοδωρή με τον μεγαλύτερο του και καλό του φίλο Κίμωνα.  Τι σημαίνει "καλό παιδί", τι σημαίνει "νοιάζομαι", είμαι "καρφί" αν μιλήσω, τι σημαίνει σέβομαι τον εαυτό μου, υπάρχει δικαίωση για τα θύματα. Πολλά απο τα ερωτήματα των παιδιών θα απαντηθούν στις λίγες σελίδες αυτού του διαλόγου.
Εξαιρετικό και το τέλος που επιλέγει ο συγγραφέας να δώσει στην ιστορία του και που έρχεται σαν επιστέγμασμα όλων όσων λέγονται και συμβαίνουν στο βιβλίο. Θάρρος είναι η ελευθερία της επιλογής.

Συγγραφέας: Βασίλης Παπαθεοδώρου
Εκδόσεις: Καστανιώτη

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου