Τετάρτη, 2 Ιανουαρίου 2019

Και ο κλήρος έπεσε στα δάκρυα...

Τη χρονιά που πέρασε σφράγισε ανεξίτηλα η τραγωδία στο Μάτι. Ήταν ένα γεγονός το οποίο νομίζω βιώσαμε σαν μια συλλογική απώλεια, που ήρθε να προστεθεί σε τυχόν άλλες προσωπικές μας απώλειες.
Ήταν ο τρόπος που συνέβη, το ξαφνικό, η φρίκη μέσα στη χαρά των διακοπών, ο θάνατος που έδειξε το πιο σκληρό και αποτρόπαιο πρόσωπό του, που έκανε την ούτως ή άλλως τραγική απώλεια νέων ως επί το πλείστον ανθρώπων, ακόμα τραγικότερη. Την έκανε αβάσταχτη για εμάς που το ζήσαμε από απόσταση, και φαντάζομαι αβίωτη για όσους έχασαν τους δικούς τους ανθρώπους. 
Και όπως πάντα σε καταστάσεις τέτοιας έντασης και φρίκης, που αδυνατείς να βρεις τρόπο να δικαιολογήσεις όσα συνέβησαν, που αδυνατείς να καταλάβεις το νόημα πίσω από τα γεγονότα, που η ψυχή σπαράζει ένα "γιατί" που δεν παίρνει απάντηση, το βλέμμα μας, η προσευχή μας, η αγανάκτηση, η κραυγή μας στρέφεται προς τον Θεό. “Γιατί;” Γιατί το επέτρεψε; Γιατί συνέβη;
Νιώθω πως ο Θεός είναι το εύκολο θύμα, ο αποδιοπομπαίος τράγος όλων των ανθρωπίνων ευθυνών, ο στόχος που όλοι χτυπάμε όταν δεν μπορούμε να βρούμε και να χτυπήσουμε εκείνον που αληθινά φταίει. Είναι όμως ανθρώπινο να αναζητούμε ένα νόημα υψηλότερο από απλά την ανθρώπινη αμέλεια, σε καταστάσεις που μας πλήγουν σε υπαρξιακό επίπεδο. Είναι τέτοιο το μέγεθος της προσωπικής απώλειας που δεν μπορεί παρά να ζητήσει να αναμετρηθεί, να νοηματοδοτηθεί, από κάτι μεγάλο. Ο θάνατος των αγαπημένων μας δεν μπορεί να καταγραφεί σαν απλή ανθρώπινη αμέλεια. Δεν μπορεί να τακτοποιηθεί έτσι απλά. Δίκαια ζητάμε ένα νόημα, μια ματιά που να υπερβαίνει τα ανθρώπινα. Δίκαια αναζητούμε στο Θεό το νόημα ή την έλλειψή του. Είναι το μόνο μέγεθος, το μόνο δοχείο που μπορεί να χωρέσει την απώλειά μας, να δεχτεί την οργή, την πίκρα, την άρνησή μας. Εκείνον ρωτάμε, ποιο νόημα μπορεί να κρύβει, ποιο σχέδιο μπορεί να εξυπηρετεί ένας τέτοιος αποτρόπαιος θάνατος; Γιατί ας μη γελιόμαστε. Δεν είναι μόνο ο θάνατος σαν τελικό γεγονός που πονάει. Τολμώ να πω πως ο τρόπος του θανάτου, ίσως και να έχει μεγαλύτερη βαρύτητα, από την ίδια την απώλεια. Είναι άλλο το να κακοθανατίσει, και άλλο το να πεθάνει κάποιος. Αυτό το ανώδυνα, ανεπαίσχυντα, ειρηνικά των λειτουργικών ευχών της εκκλησιάς, κάνει τελικά τη μεγάλη διαφορά στην αποδοχή και το βίωμα της απώλειας.

Οι άνθρωποι που έχασαν τις οικογένειές τους στο Μάτι, δεν έχουν να αναμετρηθούν μόνο με την απώλεια, μια μάχη που από μόνη της είναι εξαιρετικά σκληρή. Έχουν να αναμετρηθούν και με τον εφιάλτη ενός μαρτυρικού θανάτου. Δεν είναι μόνο ότι ο θάνατος τους στέρησε αυτούς που περισσότερο αγαπούσαν, είναι ότι το έκανε με τον πλέον επώδυνο τρόπο. Πως να σταθείς απέναντι σε αυτό; Τι απάντηση να δώσεις;
Με όλα αυτά τα ερωτήματα στην καρδιά και το νου, διάβασα το βιβλίο του π. Βασιλείου Χριστοδούλου, "Ο κλήρος έπεσε στα δάκρυα". Ένα βιβλίο που αναζητά απαντήσεις στην επιφαινόμενη απουσία, τη σιωπή του Θεού, όταν ο κόσμος βιώνει εγκλήματα του μεγέθους ενός Άουσβιτς, αλλά και δύσκολες προσωπικές απώλειες.
Διάβασα το βιβλίο ξανά και ξανά.
Τι είναι αυτό που λαμβάνουμε ως σιωπή του Θεού; Ποιο είναι εκείνο που αδυνατούμε πολλές φορές να κατανοήσουμε ως απόκρισή του; Πόσο τα δικά μας στερεοτυπικά στεγανά μας καθιστούν πολλές φορές τυφλούς και κωφούς στην παρηγοριά που ο Θεός προσφέρει; Πως το ίδιο γεγονός τυγχάνει διαφορετικής αποδοχής. Γιατί ο ένας ρωτάΠως μπορεί να πιστεύεις στο Θεό μετά το Άουσβιτς;” και ο άλλος να απαντά “Πως μπορείς να μην πιστεύεις στο Θεό μετά το Άουσβιτς;”
Με τον κίνδυνο να παρερμηνεύω ή να στέκομαι μακριά από αυτό που ο πατήρ Βασίλειος θέλησε να προσφέρει ως νόημα μέσα από το βιβλίο του, θα πω ότι δεν υπάρχει απάντηση στην ξαφνική, ή εγκληματική, απρόκλητη, αναίτια απώλεια της ζωής ενός ανθρώπου. Δεν υπάρχει εξήγηση που να δικαιώνει λογικά έναν τέτοιο θάνατο ή τα φρικτά εγκλήματα ενός πολέμου. 
Η απάντηση σε όλα αυτά θα είναι πάντα και μόνο η προσωπική μας πίστη. Η πίστη μας κάθε φορά θα μας σώζει. Η ελεύθερη βούλησή μας να μην αφήσουμε, όχι τον θάνατο, αλλά την τυχαιότητα να μας καταπιεί. Και αυτό δεν έχει να κάνει με την θρησκευτική πίστη στα στενά όριά της. Έχει να κάνει με την ανάγκη μας για υπαρξιακό νόημα. Έχει να κάνει με την ίδια την ανθρωπιά μας. Αυτή τελικά πρέπει να διασώσουμε μέσα από το βίωμα τέτοιων ακραίων απωλειών. Τίποτα δεν έχει νόημα και η ζωή θα γκρεμιστεί, αν όλα είναι αφημένα στην τύχη. Η φρίκη πρέπει να έχει τον αντίποδά της. Δεν μπορεί να είναι αυτοσκοπός. 
 "Άκούω τα μαρτύρια αυτά να φωνάζουν
Υπάρχεις!
Αν δεν υπήρχαν τα μαρτύρια αυτά
θα μπορούσες να μην υπάρχεις
Αλλ΄επειδή τα μαρτύρια αυτά υπάρχουν
Υπάρχεις και συ - τόσο υπαρκτός όσο και η δυστυχία μου.
Γιατί τέτοια μαρτύρια χωρίς Θεό
ο απόλυτος χλευασμός θα ήταν
θα ήταν η απόλυτη άρνηση κάθε νοήματος
και το παράλογο εδώ και καιρό
θα έκανε τη γη ήδη να τρεκλίζει σαν μεθύστακας
και θα' σπαγε σε κομμάτια ο πλανήτης."
Η πίστη μας σε ένα μη διαφαινόμενο “γιατί”, στο οποίο όμως προσβλέπουμε για δικαίωση, είναι τελικά και το ουσιαστικότερο μνημόσυνο εκείνων που χάσαμε. Αν δεν υπάρχει “γιατί” η μνήμη γίνεται αυτοσκοπός και πεθαίνει μαζί μας. 
Εν τέλει η ικανότητά της πίστης μας να βρίσκει ένα νόημα εκεί που δεν φαίνεται να υπάρχει, αυτή θαρρώ είναι η απόκριση του Θεού. Δεν είναι εύκολο αυτό, ούτε είμαστε όλοι ικανοί να το κατορθώσουμε. Δεν μπορούμε όλοι να ακούσουμε αυτή τη φωνή μέσα μας ή να αναγνωρίσουμε την ζωντανή παρουσία έξω από εμάς, που ζητά να μας τραβήξει από το σκοτάδι της απελπισίας, στη ζεστασιά ελπίδας. 
Ο Θεός δεν είναι η δύναμη που αποτρέπει, κι ας είναι τούτο που επιζητεί ο άνθρωπος. Είναι η δύναμη που στηρίζει. Η απόκριση του Θεού θα είναι πάντα αυτό το κάτι, αυτός ο κάποιος που θα μας καταστήσει ικανούς, θα μας βοηθήσει να κουβαλήσουμε την απώλειά μας, να ζήσουμε μαζί της, χωρίς η οργή, η απελπισία, η άρνηση να πάρουν κι εμάς σε έναν θάνατο παντοτινό που δεν προσμένει την Ανάσταση. Έναν θάνατο που δεν καθιστά τον άνθρωπο που χάσαμε, προσωρινά αφανέρωτο, όπως πολύ όμορφα το θέτει ο π. Βασίλειος, αλλά παντοτινά χαμένο. 
Εύχομαι ο χρόνος που ξεκίνησε να απαλύνει τις πληγές εκείνων που μέχρι το μεδούλι της ψυχής τους πονούν μια απώλεια. Εύχομαι ο καθένας από εμάς να μπορέσει στα πλαίσια που του είναι εφικτό ή και ξεπερνώντας τον εαυτό του να σταθεί δίπλα στον άνθρωπο που υποφέρει και έστω κι αν δεν το συνειδητοποιούμε να γίνουμε με αυτό τον τρόπο η απαντητική φωνή του Θεού. Να γίνουμε η πρόνοια του Θεού στον κόσμο. Να γίνουμε το χέρι που θα σκουπίσει τα δάκρυα. Καλή, ευλογημένη χρονιά σε όλους! 

Βιβλίο: Και ο κλήρος έπεσε στα δάκρυα. Ο κινηματογράφος της απουσίας του Θεού σε θεολογική παρακολούθηση.
Συγγραφέας: π. Βασίλειος Χριστοδούλου
Εκδόσεις: Γρηγόρη
 


0 σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Labels

φιλία (91) ηλικία 5+ (51) εκδόσεις Παπαδόπουλος (49) οικογένεια (43) αγάπη (42) διαφορετικότητα (42) ηλικία 4+ (41) εκδόσεις Μεταίχμιο (34) εκδόσεις Πατάκη (34) περιπέτεια (32) όνειρα (31) παιδί (29) φόβος (29) εκδόσεις Ψυχογιός (28) χριστουγεννιάτικα βιβλία (28) ελπίδα (25) ψυχογιός (25) εκδόσεις Κέδρος (24) μοναξιά (24) ταξίδι (23) απώλεια (22) φαντασία (22) Πατάκης (20) Μεταίχμιο (19) θάρρος (19) πίστη (19) ηλικία 12+ (18) θεατρική παράσταση (18) πόλεμος (18) ηλικία 7+ (17) έρωτας (15) για κάθε ηλικία (15) εκφοβισμός (15) ηλικία 10+ (15) μυστήριο (14) χιούμορ (14) εφηβεία (13) αποδοχή (12) εμπιστοσύνη (12) ζωή (12) παπαθεοδούλου (12) χρόνος (12) αλήθεια (11) βία (11) εκδόσεις Ίκαρος (11) εκδόσεις Καλειδοσκόπιο (11) ελευθερία (11) ηλικία 3+ (11) στερεότυπα (11) εαυτός (10) ενσυναίσθηση (10) ηλικία 6+ (10) σεβασμός (10) Τριβιζάς (9) γονείς (9) δικαιώματα (9) ειρήνη (9) ηλικία 15+ (9) ηλικία 9+ (9) θάνατος (9) μουσική (9) οικολογία (9) ποίηση (9) σχολείο (9) Ίκαρος (8) Καστανιώτης (8) βιβλίο (8) ηλικία 11+ (8) ηλικία 8+ (8) καλοσύνη (8) χριστούγεννα (8) Παπαθεοδώρου (7) άγχος (7) εκδόσεις Ελληνοεκδοτική (7) εκδόσεις Μίνωας (7) μπαμπέτα (7) προσφορά (7) προσφυγιά (7) όνειρο (7) αδέλφια (6) αλληλεγγύη (6) αστεία (6) αυτογνωσία (6) αυτοεκτίμηση (6) εγωισμός (6) εκδόσεις Λιβάνη (6) ενθάρρυνση (6) επιμονή (6) ηλικία 16+ (6) μπουλντούμη (6) συνεργασία (6) συνύπαρξη (6) τέχνη (6) τόλμη (6) υπομονή (6) φιλαναγνωσία (6) χριστουγεννιάτικη ιστορία (6) Κέδρος (5) άγιος Βασίλης (5) αγώνας (5) ανεργία (5) αυτοκτονία (5) αφοσίωση (5) για όλες τις ηλικίες (5) γνώση (5) δημοφιλέστερες αναρτήσεις (5) ελληνοεκδοτική (5) ενηλικίωση (5) επιλογή (5) ευθύνη (5) ευτυχία (5) θαύμα (5) ιστορίες (5) κλασσικό (5) λέξεις (5) μνήμη (5) μπαμπάς (5) νόημα ζωής (5) παιχνίδι (5) παραμύθι (5) πείσμα (5) ποίηση για παιδιά (5) προσπάθεια (5) πρόσφυγας (5) ρατσισμός (5) στόχος (5) φροντίδα (5) φύση (5) χαρά (5) ψέμα (5) Πολλαπλή Νοημοσύνη (4) άνθρωπος (4) άνοιξη (4) αλφαβήτα (4) ανατροπή (4) αστεία περιπέτεια (4) βασιλιάς (4) βιβλία για τις διακοπές (4) βιβλία για το πάσχα (4) βιβλία δραστηριοτήτων (4) βιβλίο γνώσεων (4) βιβλιοθήκη (4) γιαγιά (4) γιώτα αλεξάνδρου (4) διαχείριση συναισθημάτων (4) δραστηριότητες (4) δώρο (4) εκδόσεις Άγκυρα (4) εκδόσεις Διόπτρα (4) εκδόσεις Καστανιώτη (4) εκδόσεις Κόκκινη κλωστή δεμένη (4) ενδοοικογενειακή βία (4) ευγνωμοσύνη (4) ευπώλητα 2011 (4) εφηβικό μυθιστόρημα (4) εφιάλτης (4) εχθρός (4) ιστορία (4) ιστορικό μυθιστόρημα (4) καλοκαίρι (4) κουτσιαρής (4) λαγός (4) μαγεία (4) μαθησιακές δυσκολίες (4) μητρότητα (4) μυθολογία (4) πάσχα (4) πένθος (4) παιδική ηλικία (4) παππούς (4) περιέργεια (4) περιπλάνηση (4) πρώτη μέρα στο σχολείο (4) σπίτι (4) συναισθήματα (4) συντροφικότητα (4) σχέση (4) ταξίδι ζωής (4) best sellers (3) Άγκυρα (3) Ακρίτας (3) Δαρλάση (3) Ιούλιος Βερν (3) Λιβάνης (3) Λότη Πέτροβιτς (3) Ντανιέλα Σταματιάδη (3) Σαμαρτζή (3) έθιμα (3) αγωνία (3) αδελφική αγάπη (3) αλαζονεία (3) αλληγορία (3) αναγνώστης (3) αντιπολεμική ιστορία (3) αξίες (3) αξιοπρέπεια (3) αποταμίευση (3) αποχωρισμός (3) αρρώστια (3) αστυνομική περιπέτεια (3) βιβλία (3) βιβλία γνώσεων (3) δάσκαλος (3) δεληβοριά (3) δεύτερη ευκαιρία (3) δημοκρατία (3) δράκος (3) δράση (3) δώρα (3) ελληνικά γράμματα (3) επιθυμίες (3) επιστημονική φαντασία (3) ευκαιρία (3) ηθική (3) θέληση (3) θησαυρός (3) θυμός (3) ιδέα (3) ιστορικό γεγονός (3) κακό (3) καλοκαιρινά βιβλία (3) καρκίνος (3) κατασκευές (3) κατοικίδιο (3) κουράγιο (3) λογοτεχνία του φανταστικού (3) λύκος (3) μάχη (3) μαθητής (3) μαμά (3) μοίρα (3) μοιράζομαι (3) μουσικοθεατρική παράσταση (3) μπουμπουρή (3) μύθοι (3) μύθος (3) ναζισμός (3) νευροκοπλή (3) ντίκενς (3) παιδιά (3) παιχνίδια (3) πατρίδα (3) περιβάλλον (3) προκατάληψη (3) προσδοκίες (3) πρωταπριλιά (3) σκοτάδι (3) ταυτότητα (3) υιοθεσία (3) φίλοι (3) φεγγάρι (3) ψυχική διαταραχή (3) όρια (3) 11+ (2) Leo Lionni (2) gianni rodari (2) modern times (2) susaeta (2) white ravens (2) Άλκη Ζέη (2) Έρικα Γαρμπή (2) Αίσωπος (2) Αγγελίδου (2) Ηλίβατον (2) Θέατρο Πόρτα (2) Θέατρο κάτω από τη γέφυρα. (2) Καλειδοσκόπιο (2) Κατερίνα Κρις (2) Μίνωας (2) Πέτροβιτς (2) Παπαδόπουλος (2) Πατάκη (2) Χρυσόστομος Σμύρνης (2) άγνωστο (2) άρνηση (2) αγαπημένα 2014 (2) αισιοδοξία (2) αλεξάνδρου (2) αλφαβητάρι (2) ανάγνωση (2) αναγέννηση (2) αναζήτηση (2) ανακαλύψεις (2) ανεκτικότητα (2) ανιδιοτέλεια (2) αντιπολεμικά βιβλία (2) αξία (2) αποξένωση (2) αρκούδος (2) αστεία ιστορία (2) αυτισμός (2) αυτοπεποίθηση (2) αϊ Βασίλης (2) βαλίτσες (2) βιβλία για το καλοκαίρι (2) βλαβερή συνήθεια (2) βροχή (2) γενναιότητα (2) γλώσσα (2) γυναίκες (2) δέντρο (2) δήμος (2) δημιουργία (2) δημιουργικότητα (2) δημοτικό σχολείο (2) διάβασμα (2) διάστημα (2) διακομανώλης (2) δικαιώματα του παιδιού (2) δυσλεξία (2) ειλικρίνεια (2) εκδόσεις Κέδρος. (2) εκδόσεις Κλειδάριθμος (2) εκδόσεις κόκκινο (2) εκπαίδευση (2) εκπαιδευτικές δραστηριότητες (2) ενδοσχολική βία (2) ενοχή (2) εξουσία (2) επέτειος (2) επικοινωνία (2) επιλογές βιβλίων (2) επιστήμη (2) ευχή (2) εφιάλτες (2) ζωγραφική (2) ηλικία 17+ (2) ηλιόπουλος (2) ημερολόγιο (2) θάλασσα (2) θέατρο Κάππα (2) θυσία (2) κάπνισμα (2) κακός λύκος (2) καληνύχτα (2) καλό (2) καράβια (2) κατάθλιψη (2) κατανόηση (2) κλασσική λογοτεχνία (2) κλασσική λογοτεχνεία (2) κλασσικό παραμύθι (2) κοινωνικές δεξιότητες (2) κοντορεβιθούλης (2) κυριτσόπουλος (2) κόσμος (2) κύκλος της ζωής (2) λάθος (2) λαικό παραμύθι (2) λαμπάδα (2) λαϊκά παραμύθια (2) λεκτικά παιχνίδια (2) λεκτική βία (2) μάγισσα (2) μέλλον (2) μαθηματικά (2) μητέρα (2) μοντέρνοι καιροί (2) μουσείο (2) μυστικά (2) μυστικό (2) ναυτική περιπέτεια (2) νηπιαγωγείο (2) νόημα (2) ομορφιά (2) ουρανός (2) παγκόσμια ημέρα παιδικού βιβλίου (2) παιδικά βιβλία Ίκαρος (2) παπούτσια (2) παρέα (2) παραμύθια (2) παρατήρηση (2) πειρατές (2) πεταλούδες (2) πλούτος (2) πολεμος (2) πριγκίπισσα (2) προορισμός (2) πρόσωπο (2) πόνος (2) ρουσάκη (2) σειρά βιβλίων (2) σεξουαλική κακοποίηση (2) σιωπή (2) σοφία (2) συγχωρητικότητα (2) συγχώρεση (2) συλλογή (2) συμβίωση (2) σχέσεις (2) σύντροφος (2) τάξη (2) τα καλύτερα του 2012 (2) τεχνολογία (2) τιμωρία (2) υπευθυνότητα (2) υποχρεώσεις (2) φιλοσοφία (2) φτώχεια (2) χορός (2) ψέματα (2) ψυχή (2) όραμα (2) 12+ (1) 1453 (1) 17+ (1) 2016 (1) 3 χρόνια Αγαπημένα Παιδικά Βιβλία (1) 5 χρόνια (1) 6 χρόνια (1) 7 χρόνια αγαπημένα παιδικά βιβλία (1) 9 χρόνια αγαπημένα παιδικά βιβλία (1) Birgitta Sif (1) Dr.Seuss (1) Otherwise (1) Palacio (1) Pullman (1) Rebecca Dautremer (1) Syllipsis (1) best sellers πατάκης (1) burger project (1) crossover (1) e-book (1) keybooks (1) oliver jeffers (1) opera (1) opera βαισλιάς (1) Άγκαθα Κρίστι (1) Άγρας (1) Άθως (1) Άι Βασίλης (1) Άντερσεν (1) Έφη Λαδά (1) Όγκι (1) Αερόστατο (1) Αθηνά (1) Ανδρικόπουλος (1) Ανεμόμυλος (1) Αποχωρισμός αγαπημένου προσώπου (1) Αράχνη (1) Αστρικό χωριό (1) Αχιλλέας (1) Γαργαληστής (1) Γη (1) Γυναικεία Λογοτεχνική Συντροφιά (1) Δήμητρα (1) Διόπρτα (1) Δωρικός (1) Εκδοσεις Λιβάνη (1) Εκδόσεις Δωρικός (1) Ελένη Γαρυφαλάκη (1) Επόμενος Σαθμός (1) Ευσταθίου (1) Ζηνοβία (1) Ηλίας Καρελλάς (1) Ηρακλής (1) Θέατρο Ιλίσια-Βολανάκη (1) Θεός (1) Θεόφιλος (1) Θησέας (1) ΙΨΔ (1) Ιζαντόρα Ντάνκαν (1) Ικαρος (1) Ικμπάλ (1) Ιπτάμενο κάστρο (1) Καλλίστρατος (1) Καρυδάκη (1) Κασιάρου (1) Κασσιανή (1) Κοντοβά (1) Κοντολέων (1) Κοπέρνικος (1) Κωνσταντινούπολη (1) Λαμπαδαρίδου - Πόθου (1) Λεμπέσης (1) Λεξοφάγοι (1) Λιβ (1) Λιβάνη (1) Μέγαρο Μουσικής (1) Μαλάλα (1) Μανδηλαράς (1) Μεγάλη Τρίτη (1) Μελάνι (1) Μικρασιατική καταστροφή (1) Μικρό Εθνικό. (1) Μικρός Πρίγκιπας (1) Μιχαηλίδου-Καδή (1) Μπασλάμ (1) Μπουκάι (1) Μπουλούμπασης (1) Μόμο. χρόνος (1) Νίκα (1) Νιαουρέλα (1) Ντε Σεντ Εξιπερί (1) Ντεντέκτιβ (1) Ντοκάμπο (1) Ο ευτυχισμένος Πρίγκιπας (1) Πίτερ Παν (1) Παναγία (1) Παρρησία (1) Περίακτοι (1) Περσεφόνη (1) Πηνελόπη Δέλτα (1) Πινόκιο (1) Πυθαγόρας (1) Ρεμπέκα Ντοτρεμέρ (1) Ροντάρι (1) Ρόδος (1) Σέρλοκ Χόλμς (1) Σίσυφος (1) Σερέφας (1) Σκόνη (1) Στάθη (1) Σταχτοπούτα (1) Συρανό Ντε Μπερζεράκ (1) Σύλβια Πλαθ (1) Σύνταγμα (1) Τήνος (1) Τα Χμ (1) Ταξιδευτής (1) Ταϋγετος (1) Τομ Σόγερ (1) Τουλιάτου (1) Τριβιζας (1) Τσαμπίκα (1) Τόλκιν (1) Φρικαντέλα (1) Χίτλερ (1) Χορτιάτη (1) άγγελος (1) άλωση (1) άμβλωση (1) άστρα (1) έγκλημα (1) έκπληξη (1) έκφραση (1) έλατο (1) έμπενυση (1) έμπνευση (1) ένα γράμμα μια ιστορία (1) έπος του 40 (1) έργο τέχνης (1) έρημος (1) έφηβοι (1) ήρωας (1) ήττα (1) αβγά (1) αγάλματα (1) αγαπη (1) αγαπημένα 2015 (1) αγαπημένα 2016 (1) αγκαλιά (1) αδιέξοδο (1) αδύναμος (1) αθωότητα (1) αληθινή ζωή (1) αληθινή ιστορία (1) αλλαγή (1) αμαρτία (1) αμφισβήτηση (1) αναβλητικότητα (1) αναγνώριση (1) αναδάσωση (1) αναμνήσεις (1) αναπηρία (1) ανατρεπτικό (1) ανεξιθρησκεία (1) ανθολογία (1) ανθρωπιά (1) ανθρωπομορφισμός (1) αντίσταση (1) αντικύθηρα (1) αντιπολεμικό (1) ανυπομονησία (1) αποστολή (1) αποχωρισμός. (1) απόκριες (1) αρετές (1) αρετή (1) αριθμητάρι (1) αριθμητική (1) αριθμοί (1) αριστεία (1) αρμονία (1) αρνί (1) αρχαίοι μύθοι (1) αρχαιολογικό μουσείο (1) ασκήσεις (1) αστέρι (1) αστέρια (1) αστείο (1) αστυνομικό μυθιστόρημα (1) ασφάλεια (1) αυγά (1) αυγό (1) αυγόδεντρο (1) αυτοθυσία (1) αυτοκόλλητα (1) αυτοπραγμάτωση (1) αφέλεια (1) αφηγητής παραμυθιών (1) αχινός (1) β παγκόσμιος πόλεμος (1) βασίλισσα (1) βασιλίας (1) βερούτσου (1) βιβλία για εφήβους (1) βιβλία για τα ψέματα (1) βιβλιόφωνο (1) βιογραφίες (1) βορράς (1) βούρτσισμα (1) βραβευμένο (1) γάτα (1) γάτος (1) γέλιο (1) γατούλα (1) γενέθλια (1) γενεαλογικό δέντρο (1) γενναιοδωρία (1) γενναιότητα. καλοσύνη (1) γεύμα (1) γηρατειά (1) γιατρός (1) γιώτα νάτσιου (1) γκάφα (1) γλωσσοδέτες (1) γλώσσες (1) γονιός (1) γράμμα (1) γράμματα (1) γραφή (1) γυναίκα (1) γωνιά ανάγνωσης (1) δάσκάλα (1) δασκάλα (1) δειλία (1) δεκαπενταύγουστος (1) δεσμά (1) δεσμός (1) δημιουργός (1) δημοτικό (1) διάκριση (1) διέξοδος (1) διαίρεση (1) διαγωνισμός Χαρισμάθεια (1) διαδικτυακός εκφοβισμός. (1) διαδύκτιο (1) διακοπές (1) διασκεδαστική ιστορία (1) διασκευή (1) διατροφή (1) διαφορετικότητα ανεκτικότητα (1) διαχείριση άγχους (1) διαχείριση του πόνου (1) δικαιοσύνη (1) δικαιοσύνη ηλικία 11+ (1) δικτατορία (1) δουλεία (1) δράση. (1) δυνατότητα (1) δυνατότητες (1) δωράκια (1) δόντια (1) δύναμη των λέξεων (1) εαυτός άλλοι (1) εγγονός (1) εγγόνια (1) εγκαρτέρσηση (1) εγκατάλειψη (1) εγκληματικότητα (1) εγκυμοσύνη (1) εθνικισμός (1) εκβιασμός (1) εκδόσεις Opera (1) εκδόσεις Polaris (1) εκδόσεις Άμμος (1) εκδόσεις Ζαχαρόπουλος (1) εκδόσεις ΚΟΑΝ (1) εκδόσεις Καλέντης (1) εκδόσεις Καλέντης ηλικία 5+ (1) εκδόσεις Μεταίχμιο ηλικία 5+ (1) εκδόσεις Μεταίχμιο. (1) εκδόσεις Μικρή Σελήνη (1) εκδόσεις Μιρκή Σελήνη (1) εκδόσεις Νεφέλη (1) εκδόσεις Πατάκης (1) εκδόσεις Σαϊτη (1) εκδόσεις Τετράγωνο (1) εκδόσεις Φουρφούρι (1) εκδόσεις Ψυχογιός. (1) εκκλησιαστικά κείμενα (1) εκμετάλευση ζώων (1) εκπλήξεις (1) εκφοβισμός. αυτοεκτίμηση (1) ελάττωμα (1) ελάφι (1) ελπίδα. εκδόσεις Ψυχογιός ηλικία 15+ (1) εμπειρία (1) ενέργεια (1) εξαθλίωση (1) εξαναγκασμός (1) εξοικονόμηση (1) εξωγήινος (1) επάγγελμα (1) επανάσταση (1) επαφή (1) επιθυμία (1) επιτυχία (1) εποχές (1) ερωτηματικά (1) ευγένεια (1) ευχές (1) ευχαρίστηση (1) εφευρετικότητα (1) εφεύρεση (1) ζούγκλα (1) ζωάκια (1) ζωές (1) ζωγραφιά (1) ζώα (1) ηλεκτρονικό παιχνίδι (1) ηλικία (1) ηλικία 11 (1) ηλικία 12-17 (1) ηλικία 15+ εκδόσεις Κέδρος (1) ηλικία 4+ εκδόσεις Φουρφούρι (1) ηλικία 4-7 (1) ηλικία 7 - 12 (1) ηλικία11+ (1) ηλικίες 4+ (1) ηλικίες 7+ (1) ηρωισμός (1) θάρρος αδελφική αγάπη ηλικία 11+ (1) θέατρο (1) θέατρο Στούντιο Μαυρομιχάλη (1) θέατρο σκιών (1) θαλάσσια περιπέτεια (1) θεατρική ομάδα Τόπι (1) θεραπεία (1) θεταρική παράσταση (1) θηλασμός (1) θηλυκό (1) θλίψη (1) θρησκευτικότητα (1) θρύλοι (1) ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή (1) ιδιαιτερότητα (1) ιδιοκτησία (1) ιππότες (1) ιππότης (1) ιπτάμενες σελιδες (1) ισορροπία (1) ιστορία μυστηρίου (1) ιστορίες. (1) ιστορικό (1) ισότητα (1) κάλαντα (1) κάστωρ (1) κέρδος (1) καημός (1) καθήκον (1) καθαριότητα (1) καθρέφτης (1) καιρός (1) κακές λέξεις (1) κακοποίηση (1) καλές και κακές μάγισσες (1) καλικάντζαρος (1) καλοί και κακοί (1) καλοί τρόποι (1) καλοκαιρινή περιπέτεια (1) καπέλο (1) καπατσούλια (1) καραγκιόζης (1) καρτερικότητα (1) καταστροφή (1) καταφύγιο (1) κατορθώματα (1) κατοχή (1) καυγάς (1) κηπουρός (1) κινητά τηλέφωνα (1) κλέφτης (1) κλασικό (1) κλιματική αλλαγή (1) κοκκινοσκουφίτσα (1) κολομαθημένη (1) κοροϊδία (1) κουνέλι (1) κρίση (1) κρεβάτι (1) κτίρια (1) κόκκινα αυγά (1) κόκκινη κλωστή (1) κόκορας (1) κόμικ (1) κότα (1) κύκλος του νερού (1) λαμπάδες (1) λαογραφία (1) λογική (1) λυρικό (1) λυρισμός (1) λύτρωση (1) μάσκα (1) μέλισσες (1) μέτρο (1) μίμηση (1) μίσος (1) μαγικά μολύβια (1) μαικ φασολάκης (1) μαμαλούκας (1) μαμούθ (1) μασκαράς (1) μεγάλο (1) μεγάλωμα (1) μεγαλούπολη (1) μεταμόρφωση (1) μετανάστευση (1) μετανάστης (1) μητρική αγάπη (1) μηχανισμός (1) μικρή Μίλητος (1) μικρό (1) μικρόκοσμος (1) μοίρασμα (1) μοναδικότητα (1) μπαλέτο (1) μπαλόνι (1) μυθολογικά παραμύθια (1) μυρωδιές (1) μυσστήριο (1) μόλυνση (1) νέα (1) νίκη (1) νανουρίσματα (1) νανούρισμα (1) νεανικό (1) νεοέλληνες ποιητές (1) νεράιδες (1) νεραϊδόκοσμος (1) νεότητα (1) νοσταλγία (1) νοστλγία (1) νταής (1) νταντά (1) ντετέκτιβ (1) νόμοι (1) νότος (1) ξενοφοβία (1) ο έμπορος της Βενετίας (1) οδηγός (1) οδύνη (1) οικογενειακή ζωή (1) οικολογικό παραμύθι (1) ολοκλήρωση (1) ομάδα Κοπέρνικος (1) ομοιοκαταληξία (1) ονειρεύομαι (1) ονειροπόληση (1) ονειροφύλακες (1) ορφέας (1) ορχήστρα. (1) ουλίτιδα (1) ουσία (1) ουσίες (1) ουτοπία (1) πάπυρος (1) παιδικά βιβλία (1) παιδικά τραγούδια (1) παιδική εργασία (1) παιδικό βιβλίο (1) παπαγάλος (1) παράδειγμα (1) παράδοση (1) παράξενα πλάσματα (1) παραίτηση (1) παραβολή (1) παραδοχή (1) παραδόσεις (1) παραμύθια για καλούς λύκους (1) παρηγοριά (1) παρόν (1) πασχαλινά βιβλία (1) πασχαλινή κατασκευή (1) πατριωτισμός (1) πενθος (1) περγαμηνή (1) περηφάνια (1) περιπέτεια. (1) περιπέτειες (1) πιθανότητες (1) πλανήτης (1) πλανήτης Γη (1) ποδόσφαιρο (1) ποιητικός διάλογος (1) πολίτευμα (1) πολικό εξπρές (1) πολιτική (1) πολιτική αγωγή (1) πολλαπλασιασμός (1) πολυάσχολος (1) πολύτεκνοι (1) ποντικάκια (1) ποτάμια (1) πράκτορας (1) πρίγκιπας (1) προδοσία (1) προετοιμασία (1) προκαταλήψεις (1) προσαρμοστικότητα (1) προσμονή (1) προσωπείο (1) προσωπικότητα (1) προϊστορία (1) πρωτάκια (1) πρωτιά (1) πρωτόγονος άνθρωπος. (1) πρόκληση (1) πρόσφυγες (1) ρίζες (1) ρίτσος (1) ραδιόφωνο (1) ρολόγια (1) σαρκασμός (1) σημίνα (1) σκύλος (1) σοφία μαντούβαλου (1) στήριξη (1) σταθάτου (1) σταθερότητα (1) στρατιώτες (1) συλλογικό έργο (1) συμβουλή (1) συμεριφορά (1) συμμορία (1) συμπεριφορά (1) συμπραξη (1) συμπόνια (1) συμφιλίωση (1) συνήθεια (1) συνείδηση (1) συνεργασία στερεότυπα (1) συνταγές (1) συνταγή (1) συνύπραξη (1) συνύπρξη (1) σχέση ζωής (1) σχολική τάξη (1) σχολικός εκφοβισμός (1) σύγχρονη ζωή (1) σύνεση (1) σύννεφα (1) σώμα (1) τέρας (1) τα καλύτερα εφηβικά (1) τα καλύτερα του 2017 (1) ταινία (1) ταλέντο (1) ταξίδια (1) ταχυδρόμος (1) τελεία (1) τερηδόνα (1) τετράγωνο (1) τεχνητή νοημοσύνη (1) τηλεόραση (1) το αγόρι με τη βαλίτσα (1) τρίτη ηλικία Καλειδοσκόπιο (1) τραγούδια (1) τραύμα. ηλικία 15+ (1) τριλογία του κόσμου (1) τρομοκρατία (1) τροφή (1) τρυφερή (1) τυπογραφεία (1) τυφλός (1) τύχη (1) υγιεινή (1) υπερθέρμανση του πλανήτη (1) υποδούλωση (1) υπόσχεση (1) φάλαινες (1) φάρσα (1) φίλος (1) φαγητό (1) φαινόμενα (1) φιλία θάρρος (1) φιλανανγωσία (1) φιλανθρωπικός σκοπός (1) φιλαυτία (1) φιλιά (1) φιλοζωία (1) φοβίες (1) φορεσιά (1) φυγάς (1) φυγή (1) φυσικές επιστήμες (1) φως (1) φωτιά (1) φόνος (1) χάδι (1) χάος (1) χάρισμα (1) χάρτης (1) χαδουλού (1) χαμόγελο (1) χειμώνας (1) χελώνα (1) χιονάνθρωπος (1) χούντα (1) χρέος (1) χρήματα (1) χριτουγεννιάτικα βιβλία (1) χρονικό (1) χρώματα (1) ψάρι (1) ψυχογιός. χριστουγεννιάτικα βιβλία (1) ψυχολογικό θρίλερ (1) ωκεανός (1) ωρίμανση (1) όενιρα (1) όμάδα (1) όπλο (1) όχι (1) ύπαρξη (1) ύπνος (1) ώρα (1)

Networked Blogs